Mahallemizde cenaze taziyesinde cenaze sahipleri ile aramızda geçen sohbeti sizlerle de paylaşmak istedim.

“Hocam babamız öldü. Bıraktığı miras gayr-ı meşru (dinen haram olan) yerlerden kazanıldı. Varisler olarak bizler bu malı alacak mıyız? Mirası bölüşecek miyiz?”

Ben de konuyla ilgili şu hususları dikkatlerine arz ettim:

Böyle bir malı varislerin taksim etmeleri helal değildir. Toplumda herkes bilmelidir ki haram malın zekâtı olmadığı gibi; haram yoldan elde edilen mal, varislere helal de değildir.

Malın Tamamı Haramsa

Bir kimsenin geriye bıraktığı mirasın tamamı; gasp, hırsızlık gibi meşru olmayan yollarla elde edilen mallardan oluşuyorsa malın sahiplerinin bilinmesi hâlinde sahiplerine; kendileri sağ değilse mirasçılarına verilmelidir. Eğer bu mallar kumar, piyango vb. dinen meşru olmayan yer ya da yerlerden elde edilmişse ve malın sahipleri de bilinmiyorsa bu mallar; fakirlere veya hayır kurumlarına verilmelidir. Çünkü İslâm’a göre haram yolla elde edilen malın sahibine verilmesi, bu mümkün değilse yoksullara verilmesi gerekir.

Mirasçılar Fakirse Yararlanabilirler Mi?

Mirasçıların fakir olmaları durumunda söz konusu mirastan yararlanmaları câiz ise de fakir olmayan mirasçıların bundan yararlanmaları câiz değildir.

Geriye Bırakılan Mirasın Bir Kısmı Helal, Bir Kısmı Haram Olursa Hüküm Nedir?

Bir kimsenin geriye bıraktığı miras tümüyle haram kazanca dayanmayıp helâl ile haram karışık vaziyette bulunur ve bunların birbirlerinden ayırt edilmeleri de mümkün olmazsa mirasçıların bu tür malları paylaşmaları câizdir.

Bu tür malların paylaşımı her ne kadar caiz olsa da maddî durumu elverişli olanların, bu tür para ve malları almak yerine, fakirlere veya hayır kurumlarına vermeleri takvaya uygun bir davranış olur. (Alâüddîn, el-Hediyyetü’l-‘Alâ’iyye, 207). Din İşleri Yüksek Kurulu 12.07.2017

Rabbim, cümlemizi helalinden kazanıp helalinden harcayan ve geride kalanlara helal miras bırakan kimselerden eylesin.

Yazar Hakkında

HÜSREV ÖNDEGELEN

İlahiyatçı Araştırmacı Yazar